Κατοικίδια και μωρά

6

Έχετε στο σπίτι σκύλο και περιμένετε μωρό; Διαβάστε με προσοχή τις παρακάτω τέσσερις συμβουλές για αρμονική και προπάντων ασφαλή συμβίωση.

1. Φέρετε το σκύλο σε επαφή με το νέο ένοικο σταδιακά. Τα σκυλιά μπορεί να χρειαστούν δύο με τρεις μήνες για να δεχτούν ένα καινούριο ζώο στο σπίτι τους. Τόσο περίπου θα πρέπει να υπολογίζετε για το μωρό.

2. Ποτέ μην αφήνετε το κατοικίδιό σας μόνο του με το μωρό. Όσο φιλικό και αν είναι με το παιδί, όταν φεύγετε από το δωμάτιο θα παίρνετε μαζί σας τον ένα από τους δύο. Θα περάσουν αρκετά χρόνια ώσπου το παιδί σας να είναι ικανό να μένει με το κατοικίδιο μόνο του.

3. Είναι σίγουρο ότι τον πρώτο καιρό τα πάντα θα περιστρέφονται γύρω από το καινούριο μωρό, όμως μην ξεχνάτε τη φροντίδα που χρειάζεται το ζωάκι σας. Αν το παραμελήσετε, είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα αρχίσει να ζηλεύει το μωρό. Επομένως, όσο κουρασμένη και αν είστε μην παραμελήσετε τη βόλτα του ή το καθιερωμένο πρόγραμμα άσκησης που έχετε διαμορφώσει.

4. Δείξτε στο παιδί σας καθώς μεγαλώνει τον σωστό τρόπο με τον οποίο θα πρέπει να συμπεριφέρεται στο κατοικίδιό σας. Αν το παιδί σας χτυπάει τη γάτα σας πάρτε του το χέρι και δείξτε του πώς να της χαϊδεύει απαλά τη γούνα της. Εξηγήστε γιατί θα πρέπει με ήπιες κινήσεις να πλησιάζουν και να χαϊδεύουν τα ζώα και αυτό θα τα βοηθήσει να είναι ασφαλή και όταν θα συναντούν ζώα στο δρόμο.

Επικίνδυνο το τραμπολίνο

iStock_trampoline

Θεωρείται διασκεδαστικό και το αγαπούν μικροί και μεγάλοι, αλλά το τραμπολίνο ευθύνεται για τον σοβαρό τραυματισμό δεκάδων χιλιάδων παιδιών κάθε χρόνο, όπως επιβεβαιώνει έρευνα που πραγματοποιήθηκε από το Πανεπιστήμιο της Indiana από το 2002 έως το 2011. Πλέον, οι ειδικοί αλλά και η Αμερικάνικη Ακαδημία Παιδιατρικής προειδοποιούν πως δεν υπάρχει ασφαλής ηλικία για τη χρήση του τραμπολίνο.

Κι αν νομίζετε ότι το τραμπολίνο είναι ασφαλές για το παιδί σας επειδή είναι εξοικειωμένο και δεν έχει χτυπήσει ποτέ, σκεφτείτε τι συνέβη στον έφηβο Austin Dodd, ο οποίος, σύμφωνα με άρθρο σε μεγάλο αμερικανικό δίκτυο είχε κάνει εκατοντάδες τούμπες και άλματα στο τραμπολίνο της αυλής του σπιτιού του, αλλά χρειάστηκε μόνο μία κακή προσγείωση για να αλλάξει τη ζωή του για πάντα, καθώς έμεινε παράλυτος μπροστά στα μάτια της μητέρας του. Το προστατευτικό δίχτυ που είχαν τοποθετήσει οι γονείς του γύρω από το τραμπολίνο δεν έπαιξε κανέναν ρόλο. Το παιδί προσγειώθηκε στον αυχένα του με συνέπεια ένα συντριπτικό κάταγμα στη σπονδυλική στήλη που θα το εμποδίσει να ξαναπερπατήσει.

Τα πιο μικρά παιδιά δεν χρειάζεται καν να έχουν μια άσχημη προσγείωση, αρκεί να κάνουν συνεχόμενα μικρά αλματάκια πάνω στο τραμπολίνο. Τα κατάγματα σε πόδια και χέρια είναι συνηθισμένα καθώς όπως εξηγεί ο Δρ. Ράνταλ Λόντερ, χειρουργός ορθοπεδικός στο Riley Hospital for Children της Ινδιανάπολης και Διευθυντής της Πανεπιστημιακής Ορθοπαιδικής στην Ινδιανάπολη «τα οστά των μικρότερων παιδιών είναι πιο μαλακά από των ενηλίκων και μπορούν να σπάσουν εύκολα με την κατάλληλη πίεση από μερικά φαινομενικά μικρά άλματα στο τραμπολίνο».

Οι γιατροί προειδοποιούν: οι γονείς δεν μπορούν να αντιληφθούν την επικινδυνότητα, αλλά παιδιά οποιασδήποτε ηλικίας μπορεί να υποστούν σοβαρότατες βλάβες ακόμη κι αν δεν εκτελούν επικίνδυνες φιγούρες. Η συχνότητα και η σοβαρότητα των ατυχημάτων είναι πολύ μεγάλη για να αγνοηθεί. Τα παιδιά απλώς δεν πρέπει να παίζουν σε τραμπολίνο.

Σε ανακοίνωση που εξέδωσε η Αμερικανική Ένωση Γυμναστών, η χρήση του τραμπολίνο απαιτεί ειδική εκπαίδευση, κατάλληλο εξοπλισμό, μέτρα ασφάλειας και επιτήρηση από εξειδικευμένο προσωπικό. Σε ομάδες γυμναστικής, οι προπονητές χρησιμοποιούν μια σειρά από εκπαιδευτικά εργαλεία και ακολουθούν συγκεκριμένο πρόγραμμα, που σημαίνει ότι κάθε αθλητής δεν επιχειρεί κάποια καινούργια άσκηση εάν δεν έχουν προηγηθεί τα κατάλληλα στάδια εκγύμνασης ώστε να αποκτήσει τις ικανότητες που απαιτούνται για την ασφαλή προσπάθεια ολοκλήρωσης μιας νέας άσκησης.

Η Αμερικανική Παιδιατρική Εταιρεία εξέδωσε την ακόλουθη οδηγία όσον αφορά το τραμπολίνο:

Οι παιδίατροι οφείλουν να συμβουλεύουν τους ασθενείς και τις οικογένειές τους ενάντια στη χρήση του τραμπολίνο και να εξηγούν ότι έχει τεκμηριωθεί πως τα μέτρα ασφαλείας που λαμβάνονται δεν μειώνουν σημαντικά το ποσοστό των τραυματισμών και ότι μπορεί να προκληθούν ακόμη και πολύ σοβαροί τραυματισμοί.

Για γονείς που παρά τις προειδοποιήσεις συνεχίζουν να επιτρέπουν ή ακόμη και να ενθαρρύνουν τα παιχνίδια με τραμπολίνο στα παιδιά τους, οι παιδίατροι οφείλουν να συμβουλεύσουν τους γονείς και τα παιδιά τα παρακάτω:

Οι ιδιοκτήτες τραμπολίνο θα πρέπει να βεβαιωθούν ότι η ασφάλειά τους καλύπτει ατυχήματα που προκαλούνται από τραμπολίνο.

Η χρήση του τραμπολίνο θα πρέπει να γίνεται κάθε φορά από ένα άτομο.

Το τραμπολίνο θα πρέπει να διαθέτει επαρκή προστατευτικά μέσα, να είναι σωστά τοποθετημένο και σε καλή κατάσταση.

Το τραμπολίνο πρέπει να είναι στο επίπεδο του εδάφους και σε επιφάνεια όπου δεν υπάρχουν επικίνδυνα αντικείμενα.

Θα πρέπει να ελέγχονται τακτικά και να αντικαθιστώνται αμέσως τα προστατευτικά μέσα (μαξιλαράκια, δίχτυ ασφαλείας) ή άλλα εξαρτήματα που έχουν υποστεί φθορές. Εάν δεν είναι δυνατόν να βρεθούν ανταλλακτικά για οποιοδήποτε κατεστραμμένο ή φθαρμένο εξάρτημα, θα πρέπει να πετάξετε το τραμπολίνο αυτό.

Οι τούμπες στον αέρα είναι οι πιο συχνές αιτίες μόνιμων και συντριπτικών καταγμάτων της σπονδυλικής στήλης και δεν πρέπει να εκτελούνται ως διασκέδαση ή παιχνίδι.

Η ενεργή επίβλεψη από ενήλικες σύμφωνα με τις παραπάνω οδηγίες θα πρέπει να είναι διαρκής. Οι επιβλέποντες ενήλικες πρέπει να έχουν κατανοήσει και να είναι ικανοί να επιβάλουν τους προαναφερθέντες κανόνες. Η απλή παρουσία ενηλίκου δεν είναι επαρκής.

Οι γονείς θα πρέπει να βεβαιωθούν ότι αυτές οι οδηγίες τηρούνται οποτεδήποτε είναι πιθανή η χρήση του τραμπολίνο από ανήλικο.

Οι πληροφορίες για την επικινδυνότητα του τραμπολίνο και παρόμοιων εγκαταστάσεων είναι ακόμη ανεπαρκείς. Μέχρι να συγκεντρωθούν περισσότερες πληροφορίες για την ασφάλεια των οργάνων αυτών, τα μέτρα προφύλαξης που αναφέρονται εδώ για κάθε τραμπολίνο που τοποθετείται σε ιδιωτικό χώρο ισχύουν και για όργανα αναψυχής σε οποιοδήποτε άλλο χώρο.

Οι παιδίατροι οφείλουν να πιέσουν ώστε να γνωστοποιείται η επικινδυνότητα του οργάνου στους γονείς από τους λειτουργούς των παιδικών πάρκων που  διαθέτουν τέτοια όργανα.

Το τραμπολίνο σχεδιάστηκε ως όργανο ειδικευμένης εκπαίδευσης για συγκεκριμένα αθλήματα. Οι παιδίατροι οφείλουν να επιτρέπουν τη χρήση τραμπολίνο μόνο ως μέρος ενός δομημένου προπονητικού προγράμματος από κατάλληλα εκπαιδευμένο προσωπικό, υπό επίβλεψη και με τήρηση όλων των μέτρων ασφαλείας.

Για περισσότερες λεπτομέρειες, διαβάστε το σχετικό άρθρο στο WTHR

 

Είναι ασφαλές το εμβόλιο κατά του ιού των θηλωμάτων;

o-HPV-VACCINATION-facebook

Cervical Cancer Vaccine

Στις αρχές Νοεμβρίου ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων (EMA) ανακοίνωσε ότι μετά από έρευνα που διεξήχθη δεν διαπιστώθηκε καμία αιτιολογική σχέση ανάμεσα στο εμβόλιο για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και σύνδρομα χρόνιας συμπτωματολογίας σε κορίτσια και νεαρές γυναίκες. Παρόλα αυτά εξακολουθούν οι αντεγκλήσεις σχετικά με την ύπαρξη ή μη της ανωτέρω συσχέτισης μια και αμφισβητείται η εγκυρότητα, η αξιοπιστία και η έλλειψη συγκρουόμενων συμφερόντων όσον αφορά τη διενέργεια αυτής της έρευνας.

Σε συνέχεια αυτών των διαφωνιών, η Δανία ανακοίνωσε ότι ξεκινά δική της ανεξάρτητη έρευνα. Περισσότερα από 1.300 κορίτσια και νεαρές γυναίκες με συμπτώματα έχουν παραπεμφθεί σε πέντε εξειδικευμένα κέντρα στη χώρα. Η Δανία άλλωστε ήταν και η χώρα που ζήτησε να γίνει η πρόσφατη έρευνα σχετικά με την ασφάλεια των εμβολίων έναντι του HPV αναφορικά με το σύνδρομο POTS- κατά το οποίο ο καρδιακός ρυθμός αυξάνεται απότομα μετά την ανόρθωση ή το κάθισμα προκαλώντας ζάλη, λιποθυμίες, πονοκέφαλο, αδυναμία και πόνο στο στήθος καθώς και το σύνδρομο CRPS, ένα χρόνιο σύνδρομο πόνου που προσβάλλει τα άκρα.

Το Υπουργείο Υγείας της Δανίας χρηματοδοτεί με 7 εκατομμύρια Δανέζικες κορώνες την έρευνα η οποία διεξάγεται από ειδικούς, οι οποίοι παρακολουθούν κορίτσια με συμπτώματα μετά από εμβολιασμό κατά του HPV και οι οποίοι είναι ανεξάρτητοι από τη φαρμακευτική βιομηχανία. Η έρευνα επικεντρώνεται σε αυτό-αντισώματα ενάντια σε υποδοχείς του αυτόνομου νευρικού συστήματος και διερευνάται η πιθανότητα νευρο-φλεγμονής και μιτοχονδριακής δυσλειτουργίας σαν βάση των συμπτωμάτων. Υπολογίζεται πως τα πρώτα αποτελέσματα θα είναι διαθέσιμα το πρώτο εξάμηνο του 2016.

 

Πρωταθλήτρια στην κατάχρηση αντιβιοτικών η Ελλάδα

Με αφορμή την εβδομάδα ευαισθητοποίησης για την υπερβολική κατανάλωση αντιβιοτικών δόθηκαν στη δημοσιότητα συγκριτικά στοιχεία που αποκαλύπτουν τη σοβαρότητα της κατάστασης στην Ελλάδα. Η χώρα μας είναι δεύτερη μεταξύ των χωρών με τα υψηλότερα επίπεδα κατανάλωσης αντιβιοτικών και μικροβιακής αντοχής.

Η διασπορά στελεχών ανθεκτικών στα περισσότερα αντιβιοτικά ευθύνεται για την πρόκληση σοβαρών λοιμώξεων, ιδίως σε βαρέως πάσχοντες ασθενείς με αποτέλεσμα την παράταση της νοσηλείας τους, την αύξηση της θνητότητας και την αύξηση του κόστους νοσηλείας για τα νοσηλευτικά ιδρύματα.
Οι λοιμώξεις από πολυανθεκτικά παθογόνα αποτελούν καθημερινή πραγματικότητα και για τα ελληνικά νοσοκομεία και καθιστούν επιτακτική την ανάγκη μείωσης της μη αναγκαίας χρήσης αντιβιοτικών.

chart

Ο θηλασμός γίνεται ασπίδα ενάντια στη λευχαιμία

Σε μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό JAMA Pediatrics, βρέθηκε ότι παιδιά και έφηβοι που θήλασαν για τουλάχιστον έξι μήνες είχαν 19% μικρότερη πιθανότητα να νοσήσουν από λευχαιμία.

θηλασμός κατά λευχαιμίας

Η λευχαιμία είναι η πιο συχνή μορφή καρκίνου της παιδικής ηλικίας. Η επίπτωσή της αυξάνεται σταθερά τις τελευταίες δεκαετίες. Συγκεκριμένα, στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής από το 1975 ως το 2011 αυξάνει με ρυθμό 0,7% τον χρόνο, ανάλογα και στην Ευρώπη με ρυθμό 0,6% από το 1978 ως το1997.

Δεν έχει ακόμη δοθεί κάποια εξήγηση για αυτήν την αύξηση. Μία πιθανή εξήγηση έχει διατυπωθεί με την υπόθεση του Greaves. Σύμφωνα με αυτήν κάποια μετάλλαξη προγεννητικά προσδίδει σε ορισμένα παιδιά μια προδιάθεση προς την ανάπτυξη λευχαιμίας. Πάλι σύμφωνα με την παραπάνω υπόθεση, η έκθεση σε κάποιο λοιμογόνο παράγοντα μετά τη γέννηση μπορεί να αποτελέσει το ερέθισμα στην ανάπτυξη του καρκίνου.

Αν ισχύει αυτή η υπόθεση, τότε λογικά το μητρικό γάλα που είναι πλούσιο σε ανοσολογικούς παράγοντες θα μπορούσε να δράσει προστατευτικά και αποτρεπτικά. Αυτήν τη συσχέτιση ανάμεσα στη λευχαιμία και τον θηλασμό αποφάσισαν να ελέγξουν ερευνητές από το Ισραήλ και τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιακά: 18% μικρότερη πιθανότητα προσβολής από λευχαιμία σε παιδιά που είχαν θηλάσει περισσότερο από έξι μήνες και 11% μικρότερη πιθανότητα όταν η διάρκεια θηλασμού ήταν τουλάχιστον για ένα μήνα.

Σίγουρα η αναδεικνυόμενη αυτή συσχέτιση δεν συμβάλλει σημαντικά στην αιτιολογική διερεύνηση της λευχαιμίας της παιδικής ηλικίας μια και παρεμβάλλονται πολυάριθμοι συγχυτικοί παράγοντες όμως είναι ένα επιπρόσθετο, απλό, προσιτό σε όλους και χαμηλού κόστους όπλο ενάντια στον καρκίνο της παιδικής ηλικίας.

Νέα δεδομένα για τις τροφικές αλλεργίες

Το 2000 η Αμερικάνικη Ακαδημία Παιδιατρικής εξέδωσε οδηγία προς τους γονείς να καθυστερούν την εισαγωγή των αλλεργιογόνων τροφών στη διατροφή των μωρών τους. Συγκεκριμένα, το αυγό είχε προταθεί να εισάγεται μετά τα δύο, το φιστίκι μετά τα τρία έτη. Δέκα χρόνια μετά το ποσοστό των παιδιών με τροφικές αλλεργίες έχει αυξηθεί κατά 50% περίπου.

Επιπλέον, καινούριες μελέτες όπως η μελέτη LEAP από το Ηνωμένο Βασίλειο κατέδειξε εμπεριστατωμένα ότι η πρώιμη εισαγωγή φιστικιού στη διατροφή του παιδιού δρα προστατευτικά στην εκδήλωση αλλεργίας στο φιστίκι.

Το έναυσμα για την πραγματοποίηση της μελέτης ήταν η παρατήρηση ότι τα παιδιά στο Ισραήλ που τρώνε από πολύ νωρίς ένα σνακ που περιέχει φιστικοβούτυρο, εμφάνιζαν πολύ χαμηλά ποσοστά αλλεργίας στο φιστίκι. Έτσι, οι ερευνητές χώρισαν 617 βρέφη υψηλού κινδύνου εκδήλωσης τροφικής αλλεργίας σε δύο ομάδες. Στη μία ομάδα έγινε έναρξη λήψης φιστικοβούτυρου σε μικρές ποσότητες ξεκινώντας από την ηλικία των 4 – 11 μηνών μέχρι που έγιναν 5 ετών, ενώ στη δεύτερη ομάδα συνεστήθη αποφυγή εισαγωγής. Τα παιδιά που μετείχαν στην πρώτη ομάδα είχαν 86% μικρότερη πιθανότητα να εμφανίσουν αλλεργία στο φιστίκι.

Η αλήθεια είναι ότι η συντριπτική πλειονότητα των παιδιών δεν θα αναπτύξουν κάποιου είδους τροφική αλλεργία, όμως κάθε χρόνο στην Αμερική καταγράφονται 150-200 θανατηφόρες αλλεργικές τροφικές αντιδράσεις στα παιδιά.
Στους επόμενους μήνες και μέχρι το τέλος του έτους αναμένεται η αλλαγή των κατευθυντήριων οδηγιών της Αμερικάνικης Ακαδημίας Παιδιατρικής και του Αμερικάνικου Ινστιτούτου Υγείας (NIH) προσφέροντας σε όλους τους γονείς και ειδικότερα στους γονείς με παιδιά υψηλού κινδύνου για αλλεργία τεράστια ανακούφιση μια και δυνητικά μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο εμφάνισης αλλεργίας.

Παράγοντες κινδύνου για ανάπτυξη αλλεργίας σε παιδιά

Διαστάσεις επιδημίας έχουν πάρει οι τροφικές αλλεργίες

Οι περιπτώσεις τροφικής αλλεργίας έχουν τόσο πολύ αυξηθεί τις τελευταίες δύο με τρεις δεκαετίες που θεωρείται πλέον ότι έχουν λάβει διαστάσεις επιδημίας. Σε Δυτικές χώρες όπως η Αυστραλία και οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής μέχρι και 10% των βρεφών έχουν εμφανίσει κλινικά επιβεβαιωμένη αλλεργία σε κάποια τροφή στους πρώτους 12 μήνες ζωής. Παράλληλα με την παρατηρούμενη αύξηση της τροφικής αλλεργίας, παρατηρείται μείωση των επιπέδων βιταμίνης D στον πληθυσμό. Υπολογίζεται ότι έως και 50% των ανθρώπων στις Δυτικές χώρες έχουν έλλειψη βιταμίνης D και μέχρι 10% έχουν ανεπάρκεια.

Κοριτσάκι με λαχανικά
Η βιταμίνη D θεωρείται πολύ σημαντική για την υγεία μας. Συμβάλλοντας στην απορρόφηση ασβεστίου από το σώμα μας, παίζει πολύ σημαντικό ρόλο στο να έχουμε γερά κόκαλα, αλλά αυτό που είναι λιγότερο γνωστό είναι ότι έχει ένα πολύ σημαντικό ρόλο στη λειτουργία του ανοσοποιητικού μας συστήματος, με άλλα λόγια στην άμυνα του οργανισμού μας.
Η βιταμίνη D συντίθεται στο δέρμα μας υπό την επίδραση του ηλιακού φωτός αλλά μπορούμε και να την προσλάβουμε με τη διατροφή μας ή με λήψη συμπληρώματος.
Τα λιπαρά ψάρια, όπως ο σολομός, ο τόνος και οι σαρδέλες είναι οι πλουσιότερες διαιτητικές πηγές βιταμίνης D. Άλλες καλές πηγές είναι τα αυγά (η βιταμίνη D βρίσκεται στον κρόκο του αυγού), το συκώτι και τροφές που έχουν εμπλουτιστεί με βιταμίνη D όπως γαλακτοκομικά, μαργαρίνες..
Περιοχές που βρίσκονται πιο μακριά από τον ισημερινό (με αποτέλεσμα να έχουν χαμηλότερη υπεριώδη ακτινοβολία) έχουν μεγαλύτερους αριθμούς εισαγωγών στο νοσοκομείο λόγω τροφικής αλλεργίας, μεγαλύτερο αριθμό συνταγογραφήσεων αυτό-ενιέμενης αδρεναλίνης και μεγαλύτερη συχνότητα αλλεργίας στο φιστίκι (περίπου εξαπλάσια) από ότι περιοχές που βρίσκονται πλησιέστερα στον Ισημερινό.
Επίσης, αν κάποιος έχει γεννηθεί φθινόπωρο ή χειμώνα (οπότε υπάρχει μικρότερη έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία), φαίνεται να έχει μεγαλύτερο κίνδυνο για αναφυλαξία.
Μια μεγάλη, πρόσφατη μελέτη στην Αυστραλία έδειξε ότι υπάρχει συσχέτιση ανάμεσα στην καθυστερημένη εισαγωγή του αυγού στη βρεφική διατροφή και την τροφική αλλεργία. Συγκεκριμένα, βρέφη στα οποία το αυγό (διαιτητική πηγή βιταμίνης D) χορηγήθηκε νωρίς (4 – 6 μήνες) είχαν σημαντικά χαμηλότερα ποσοστά τροφικής αλλεργίας από ότι βρέφη στα οποία χορηγήθηκε αυγό μετά την ηλικία των έξι μηνών.
Ερευνητικές μελέτες που έχουν γίνει με την απευθείας μέτρηση των επιπέδων της βιταμίνης D στο αίμα έχουν επίσης αναδείξει συσχέτιση ανάμεσα στα χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D και στον αυξημένο κίνδυνο για αλλεργική ευαισθητοποίηση των παιδιών και των εφήβων και για τροφική αλλεργία στη βρεφική ηλικία.
Είναι πολύ νωρίς για να πει κανείς ότι η βιταμίνη D θα μπορούσε να αναστρέψει την τροφική αλλεργία. Απαιτούνται ακόμη πολλές έρευνες για να αποκτήσουμε καλύτερη εικόνα του ρόλου που έχει η βιταμίνη D τόσο όσον αφορά την πρόληψη των τροφικών αλλεργιών όσο και τη γενικότερη συμβολή της στην υγεία του ανθρώπινου οργανισμού.
Ο καλύτερος πάντως τρόπος για να έχουμε καλά επίπεδα βιταμίνης D στον οργανισμό μας είναι η έκθεση μας στον ήλιο- σε λογικά πάντα πλαίσια καθώς και η επαρκής πρόσληψή της μέσω των τροφών που την περιέχουν.
Είναι ιδιαίτερα σημαντικό για τις έγκυες γυναίκες να έχουν επαρκή επίπεδα βιταμίνης D (ειδικά στο τέλος της εγκυμοσύνης), ώστε και το παιδί τους να ξεκινήσει τη ζωή του με επαρκή επίπεδα, μια και οι αποθήκες βιταμίνης D στον πρώτο χρόνο ζωής εξαρτώνται άμεσα από αυτές της μητέρας πριν τον τοκετό.

Πηγή: American Academy of Allergy Asthma and Immunology